architecten

.

Mundus College, Amsterdam

De gevel van het Mundus College aan de Burgemeester Hogguerstraat in Amsterdam is er slecht aan toe. Door een probleem met de toplaag van de beplating en de achterconstructie delamineren de gevelpanelen en vallen ze soms zelfs naar beneden. Ze zijn provisorisch vastgezet om ongelukken te voorkomen, maar de gevel moet eerder dan gepland. vervangen moet worden. Schoolbestuur Esprit vroeg ons een voorstel te maken voor het vervangen van de gevel en greep de gelegenheid aan om er een uniek, duurzaam project van te maken. We deden onderzoek naar de mogelijkheden voor een duurzame oplossing en op basis hiervan kozen we voor een circulaire aanpak.

opdrachtgever:
Esprit scholen

locatie:
Burgemeester Hogguerstraat, Amsterdam

start & oplevering:
2019-2021

projectstatus:
Bouwteam

team:
Graham Kolk, Hilda van Gortel, Suzanne Ellis

overige adviseurs:
ICS Adviseurs

fotografie:
BRIQUE Architecten

Bestaande gevelpanelen
Bestaande gevelpanelen

CIRCULAIR

“Circulair” is inmiddels al net zo’n containerbegrip als “duurzaam”. Het kan in de praktijk verschillende dingen betekenen. In het geval van een gevel kan er gekozen zijn voor een materiaal dat is hergebruikt door de producent, dus nieuwe platen van een circulair materiaal. Het kan ook betekenen dat de gevelbeplating demontabel is bevestigd, zodat hij aan het einde van de levensduur van het gebouw hergebruikt kan worden. Echter zo wordt nog steeds veel energie verbruikt, CO2 uitgestoten en afval geproduceerd en in het geval van het Mundus College, zouden alle bestaande gevelpanelen naar de stort gaan. We kozen daarom voor de 100% circulaire oplossing; het hergebruiken van de bestaande gevelpanelen.

Circulair - Voor lange tijd - Onderhoudsarm - Extra isolatie - Geen afval - CO2 neutraal
Circulair - Voor lange tijd - Onderhoudsarm - Extra isolatie - Geen afval - CO2 neutraal

ONDERZOEK

Deze keuze is niet zonder risico. We moesten wel bedenken hoe we een herhaling van de huidige problemen zouden voorkomen. Uiteindelijk hebben we na uitgebreid onderzoek en een laboratoriumtest ervoor gekozen de plaat te beschermen met een gekleurde coating, vergelijkbaar met een soort folie. Deze beschermt de plaat en geeft de plaat een heel nieuw uiterlijk. We laten de platen in kleinere stukken zagen, om ze gepotdekseld te kunnen gebruiken. Zo halveren we het aantal kopse kanten dat in weer en wind staat en geven we de gevel een levendige en gevarieerdere uitstraling, passend bij het karakter van de school. De achterconstructie en bouwkundige waterkerende folies achter de plaat moeten worden vervangen, omdat deze vergaan zijn. Het vervangen hiervan biedt de mogelijkheid om een extra laag isolatie aan te brengen, waardoor de thermische isolatie verbeterd wordt.


TECHNIEK

De bestaande houten kozijnen in de gevel steken een beetje uit, met als gevolg “inwatering” waardoor ze in een slechte staat zijn. Door ze te schuren, opnieuw te lakken en te voorzien van een waterhol kunnen ze behouden blijven. Om in de toekomst het “inwateren” te voorkomen en zonwering te kunnen integreren in de gevel, hebben we de detaillering verbeterd door lijsten van goudkleurig aluminium zetwerk toegevoegd. Een extra element dat de gevel ook nog meer uitstraling geeft.

NATUURINCLUSIEF BOUWEN

Door de bestaande panelen te hergebruiken, besparen we geld. Dat budget kunnen we nu gebruiken om een deel van het gebouw te voorzien van een groene gevel. In samenwerking met een ecoloog hebben we bekeken welk groen en aanvullende voorzieningen we kunnen aanbrengen om een bijdrage te leveren aan het verbeteren van de biodiversiteit.

De beplanting van de groene gevel wordt onderdeel van het leefgebied van insecten en vlinders. Broedkasten onder de dakrand bieden nestgelegenheid voor in de buurt voorkomende vogels en vleermuizen. Een groene gevel zorgt daarnaast ook voor reductie in de zogenaamde ‘hittestress’ in stedelijke gebieden met veel verhard oppervlak, zoals in dit deel van Nieuw West.

Circulair - Voor lange tijd - Onderhoudsarm - Extra isolatie - Geen afval - CO2 neutraal - Natuurinclusief
Circulair - Voor lange tijd - Onderhoudsarm - Extra isolatie - Geen afval - CO2 neutraal - Natuurinclusief

IDENTITEIT

Het technisch verbeteren en verduurzamen van het gebouw had de prioriteit, maar we hebben ook aandacht besteed aan de uitstraling van het gebouw en daarmee van de school. De gevel heeft dezelfde horizontale verdeling als de oude gevel, maar door de kleuren en het reliëf is de gevel 'speelser' en heeft hij een voor een beter passende uitstraling. De nieuwe meer uitgesproken kaders rondom de kozijnen maken het verschil doordat ze voor een meer gevarieerd beeld zorgen. Het dichte gevelvlak licht wat terug en is ingetogen, maar levendig en warm van kleur. De technische oplossingen zijn zo ingezet om het gebouw een nieuwe uitstraling te geven.

PROCES

Omdat we iets gaan doen, wat nog nooit eerder gedaan is, is het voor onze opdrachtgever en voor ons een uitdagend traject. Om gebruik te kunnen maken van de kennis uit de markt, is het project op basis van een Definitief Ontwerp aanbesteed zal er samen met de aannemer naar een uitvoeringsovereenkomst worden gewerkt. Verwachte oplevering eind 2021.